چو خورشید تابنده شد ناپدید
در حجره بستند و گم شد کلید
پرستنده شد سوی دستان سام
که شد ساخته کار بگذار گام
سپهبد سوی کاخ بنهاد روی
چنان چون بود مردم جفت جوی
برآمد سیه چشم گلرخ به بام
چو سرو سهی بر سرش ماه تام
چو از دور دستان سام سوار
پدید آمد آن دختر نامدار
دو بیجاده بگشاد و آواز داد
که شاد آمدی ای جوانمرد شاد
درود جهان آفرین بر تو باد
خم چرخ گردان زمین تو باد
پیاده بدین سان ز پرده سرای
برنجیدت این خسروانی دو پای
سپهبد کزان گونه آوا شنید
نگه کرد و خورشید رخ را بدید
شده بام از آن گوهر تابناک
به جای گل سرخ یاقوت خاک
چنین داد پاسخ که ای ماه چهر
درودت ز من آفرین از سپهر
چه مایه شبان دیده اندر سماک
خروشان بدم پیش یزدان پاک
همی خواستم تا خدای جهان
نماید مرا رویت اندر نهان
کنون شاد گشتم به آواز تو
بدین خوب گفتار با ناز تو
یکی چارهٔ راه دیدار جوی
چه پرسی تو بر باره و من به کوی
پری روی گفت سپهبد شنود
سر شعر گلنار بگشاد زود
کمندی گشاد او ز سرو بلند
کس از مشک زان سان نپیچد کمند
خم اندر خم و مار بر مار بر
بران غبغبش نار بر نار بر
بدو گفت بر تاز و برکش میان
بر شیر بگشای و چنگ کیان
بگیر این سیه گیسو از یک سوم
ز بهر تو باید همی گیسوم
نگه کرد زال اندران ماه روی
شگفتی بماند اندران روی و موی
چنین داد پاسخ که این نیست داد
چنین روز خورشید روشن مباد
که من دست را خیره بر جان زنم
برین خسته دل تیز پیکان زنم
کمند از رهی بستد و داد خم
بیفگند خوار و نزد ایچ دم
به حلقه درآمد سر کنگره
برآمد ز بن تا به سر یکسره
چو بر بام آن باره بنشست باز
برآمد پری روی و بردش نماز
گرفت آن زمان دست دستان به دست
برفتند هر دو به کردار مست
فرود آمد از بام کاخ بلند
به دست اندرون دست شاخ بلند
سوی خانهٔ زرنگار آمدند
بران مجلس شاهوار آمدند
بهشتی بد آراسته پر ز نور
پرستنده بر پای و بر پیش حور
شگفت اندرو مانده بد زال زر
برآن روی و آن موی و بالا و فر
ابا یاره و طوق و با گوشوار
ز دینار و گوهر چو باغ بهار
دو رخساره چون لاله اندر سمن
سر جعد زلفش شکن بر شکن
همان زال با فر شاهنشهی
نشسته بر ماه بر فرهی
حمایل یکی دشنه اندر برش
ز یاقوت سرخ افسری بر سرش
همی بود بوس و کنار و نبید
مگر شیر کو گور را نشکرید
سپهبد چنین گفت با ماهروی
که ای سرو سیمین بر و رنگ بوی
منوچهر اگر بشنود داستان
نباشد برین کار همداستان
همان سام نیرم برآرد خروش
ازین کار بر من شود او بجوش
ولیکن نه پرمایه جانست و تن
همان خوار گیرم بپوشم کفن
پذیرفتم از دادگر داورم
که هرگز ز پیمان تو نگذرم
شوم پیش یزدان ستایش کنم
چو ایزد پرستان نیایش کنم
مگر کو دل سام و شاه زمین
بشوید ز خشم و ز پیکار و کین
جهان آفرین بشنود گفت من
مگر کاشکارا شوی جفت من
بدو گفت رودابه من همچنین
پذیرفتم از داور کیش و دین
که بر من نباشد کسی پادشا
جهان آفرین بر زبانم گوا
جز از پهلوان جهان زال زر
که با تخت و تاجست وبا زیب و فر
همی مهرشان هر زمان بیش بود
خرد دور بود آرزو پیش بود
چنین تا سپیده برآمد ز جای
تبیره برآمد ز پردهسرای
پس آن ماه را شید پدرود کرد
بر خویش تار و برش پود کرد
ز بالا کمند اندر افگند زال
فرود آمد از کاخ فرخ همال



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
زال منوچهر سام رودابه
با فرارسیدن شب، زال به سوی کاخ مهراب میرود. رودابه که از آمدن او آگاه شده، به بالای بام میآید و از همانجا با زال سخن میگوید. آن دو پس از دیدار و گفتوگو، علاقه خود را به یکدیگر ابراز میکنند.رودابه برای اینکه زال بتواند نزد او بیاید، گیسوان بلند و سیاه خود را از بام آویزان میکند و از او میخواهد با کمک آن بالا برود؛ اما زال نمیپذیرد که به موهای او آسیبی برسد. بنابراین کمندی میاندازد، آن را به کنگره کاخ میبندد و از آن بالا میرود.پس از رسیدن زال به بام، رودابه دست او را میگیرد و هر دو به داخل کاخ میروند. آنها در کنار یکدیگر به گفتوگو و ابراز محبت میپردازند و علاقهشان به هم بیشتر میشود.زال به رودابه میگوید که میداند سام و منوچهر، پادشاه ایران، با این ازدواج مخالفت خواهند کرد؛ اما حاضر است برای رسیدن به او تلاش کند و از خداوند میخواهد دل آنها را نرم کند. رودابه نیز وفاداری خود را به زال اعلام میکند و میگوید هیچکس را جز او شایسته همسری خود نمیداند.آن دو تا سپیدهدم در کنار هم میمانند و پس از طلوع خورشید، زال با رودابه خداحافظی میکند و با کمک کمند از کاخ پایین میآید.
زمانی که خورشید روشن و تابان غروب کرد و شب شد، در اتاق را بستند و کلید آن گم شد.
هوش مصنوعی: زال به سمت دستان سام، پدرش، رفت و به او احترام گذاشت، زیرا او به خوبی به کارها رسیدگی کرده و موفقیتهایی کسب کرده بود.
هوش مصنوعی: سپهبد به سوی کاخ رفت و پوستش را به گونهای ساخت که مانند مردم جوی (مردم عادی) به نظر برسد.
هوش مصنوعی: رودابه، دختر زیبای سیاهچشم، از بالای بام کاخ ظاهر شد و مانند سرو بلند و استوار، ماه کامل بر سرش میدرخشید.
هوش مصنوعی: هنگامی که از دور دستان سام، پدر زال، بهعنوان سوار دیده شد، آن دختر معروف (رودابه) را دید.
هوش مصنوعی: دو بیجاده (یعنی دو راه) را باز کرد و صدا زد که خوش آمدی، ای جوانمرد شاد.
هوش مصنوعی: خداوند را سپاس میگوید که تو به دنیا آمدهای و آرزوی زندگی خوب و خوشی برایتو دارد، و همچنین تو را به مثابه اصلی از زمین و زندگی معرفی میکند.
هوش مصنوعی: از پردهٔ خانه، این خسروانی که با دو پا به زمین آمده، با حالت خشم و ناراحتی، پیاده میشود.
هوش مصنوعی: سپهبد، کسی که از آنجا چنین صدایی شنید، نگاهی کرد و چهرهی خورشید را دید.
هوش مصنوعی: بام به خاطر آن گوهر درخشان روشن شده است، به طوری که یاقوت به جای گلهای سرخ قرار گرفته است.
هوش مصنوعی: رودابه با این جمله به زال پاسخ میدهد که ای صورت زیبای ماه، سلام من به تو و ستایش من از آسمان میباشد.
هوش مصنوعی: چقدر در شب، چشمانم در جستجوی ستارهای در آسمان خروشان بود و من از خداوند پاک یاری میخواستم.
هوش مصنوعی: میخواستم خداوند جهان، صورت تو را در پنهان به من نشان دهد.
هوش مصنوعی: حال که به صدای تو خوشحال شدم، با این سخنان زیبا و دلنشینت که با ناز بیان میکنی، شادمانیام بیشتر شده است.
هوش مصنوعی: او یکی راهی برای دیدار تو پیدا کرده است، تو چه نیازی به پرس و جو در بارهٔ من داری وقتی که من به سوی کوی تو میروم؟
معنی من:رودابه سخن زال را شنید و(طنابی که در میان مو وجود دارد و مو را به آن میبافند) را سریع باز کرد
هوش مصنوعی: رودابه کمند مویی را از بلندای قد زال گشود که هیچکس از مشک، آنگونه پیچیده نمیشود.
هوش مصنوعی: او به شکلی شگفتانگیز و پیچیده، که مثل خمهای پیچیده و مارهایی که بر هم میپیچند، به یکدیگر میچسبد و در نتیجه زیبایی او همچون آتش به هم میرسد و درخشش دارد.
هوش مصنوعی: به او(رودابه) گفت که با شتاب و قدرت میان را باز کن و شیر را رها کن تا بتوانی چنگ کیان (یعنی قدرت شاهی و سلطنت) را به دست آوری.
هوش مصنوعی: رودابه به زال میگوید که برای او، بخشی از موهای سیاهش را بگیرد تا کمانش را بسازد و از این طریق، به او نشان دهد که او را دوست دارد و برایش اهمیت قائل است.
هوش مصنوعی: زال که به چهرهی زیبا و ماهروی رودابه نگاه کرد، به شدت تحت تأثیر زیبایی او قرار گرفت و شگفتزده ماند.
هوش مصنوعی: رودابه در پاسخ زال میگوید که این وضعیت و گمان او درست نیست و آرزو میکند که چنین روزی که خورشید روشن است بر او نگذرد.
هوش مصنوعی: من با دستم به سوی جان تو میروم و این دل شکستهام را با تیر تیز عشق تو زخمی میکنم.
هوش مصنوعی: رودابه کمندی را به زال داد و او را به زمین افکند و بیحس و حال کرد.
هوش مصنوعی: زال به حلقهٔ کنگرهٔ دخترش (رودابه) نزدیک شد و از پایین به سمت بالا، بهطور کامل دیده شد.
هوش مصنوعی: هنگامی که او (زال) بر بام آن قصر نشسته بود، دوباره پریرویی (رودابه) ظاهر شد و برای او دعا کرد.
هوش مصنوعی: در آن لحظه، زال و رودابه دست یکدیگر را گرفتند و به بیخبر از دنیا، مانند دو فرد مست، به هم نزدیک شدند.
هوش مصنوعی: فرود از بام کاخ بلند به معنای این است که کسی (در اینجا فرود) از بالای کاخ پایین آمد، در حالی که دستش در دستان معشوقش (دست شاخ بلند به عنوان تشبیه به دست زیبای او) بود.
هوش مصنوعی: به سمت خانهای که با طلا و زینت آراسته شده بود، رفتند و به آنجا رسیدند که مانند یک مجلس سلطنتی به نظر میآمد.
هوش مصنوعی: بهشت به زیبایی آراسته و پر از نور است و در آن، پرستندگانی دیده میشوند که بر پای و در برابر حورهای بهشتی قرار دارند.
هوش مصنوعی: زال زر (طلایی) در شگفتی مانده بود از جمال و زیبایی رودابه، از چهرهاش، مویش و قامت بلند و رشیدش.
هوش مصنوعی: با دوستان و همراهان و با گردنبند و گوشواره، از دینی که به دست آمده، مانند باغی در بهار زیبا و پررنگ و لعاب است.
هوش مصنوعی: رودابه دو رخ زیبا و شاداب دارد که مانند گل لاله در درون گلزار سمن (گل خوشبو) میدرخشد و موهایش بهگونهای است که در هم پیچیده و تابدار، به صورت شکن شکن جلوهگر شدهاند.
هوش مصنوعی: زال، همان فرزند سیمرغ، در کنار شاهنشاهی نشسته است و بر چهرهاش مانند ماه، درخشش و زیبایی خاصی دیده میشود.
هوش مصنوعی: حمایل (کمربند) او دشنهای دارد که بر روی آن یاقوت سرخ و خوشرنگی قرار دارد و بر روی سرش نیز نشان یا علامت فرمانروایی دارد.
هوش مصنوعی: بین دو طرف، همواره محبت و دوستی وجود داشت و در کنار آن، شراب نوشیده میشد، اما این محبت در وحشت از خطرهایی که ممکن است پیش بیاید، به اندازهای نبود که شیر (حیوانی وحشی) گور (خرس) را نترساند.
هوش مصنوعی: سپهبد (منوچهر) به رودابه که دارای زیبایی مانند ماه و ظاهری همچون درخت سرو با رنگ و بوی خوش است، چنین سخن میگوید.
هوش مصنوعی: اگر منوچهر (پادشاه) این داستان را بشنود، دیگر بر این کار کسی همنظیر نخواهد بود.
هوش مصنوعی: سام، پدر زال، از این مسئله به شدت خشمگین و نگران میشود و به خاطر این رویداد، از او نشان خشم و تلاطمی برمیخیزد.
هوش مصنوعی: ولی من نه دارای روح و جسمی باارزش هستم و بنابراین خود را در مقام کسی خوار میدانم که باید کفن بپوشم.
هوش مصنوعی: من از جانب خداوند دادگر این را پذیرفتم که هیچگاه از پیمان تو دست نخواهم کشید.
هوش مصنوعی: من به پیشگاه خداوند ستایش و نیایش میکنم، مانند کسانی که خدایان را میپرستند.
هوش مصنوعی: آیا دل سام، پدر زال، و شاه زمین (منوچهر) از خشم، جنگ و کینه پاک خواهد شد؟
هوش مصنوعی: آفرینندهٔ جهان میگوید: آیا ممکن است که تو، ای سام، همسر من شوی؟
هوش مصنوعی: رودابه به زال میگوید که من نیز از پروردگار (خدا) کیش و دین را پذیرفتهام.
هوش مصنوعی: اگر در دنیا هیچ پادشاهی نباشد، پس من خودم خداوند جهان را بر زبان میآورم و او را گواه میگیرم.
هوش مصنوعی: جز زال، هیچ پهلوانی در جهان وجود ندارد که هم از نظر مقام (تخت و تاج) و هم از نظر جمال و زیبایی (زیب و فر) به او برتری داشته باشد.
هوش مصنوعی: دوستی و محبت آنها هر لحظه بیشتر میشد و از اندیشهی آرزوهای دور و دستنیافتنی خبری نبود.
هوش مصنوعی: زمانی که سپیدهدم از جای خود برآمد، خورشید از پس پردهها و پنهانگاهها بیرون آمد.
هوش مصنوعی: زال، که به زیبایی و نورانیت معروف است، با گفتن وداعی به آن ماه (رودابه)، موهای خود را به شکل تار میآفریند و آنها را زینت میدهد، که نشاندهندهٔ عشق و علاقهٔ او به رودابه است.
هوش مصنوعی: زال با گیسوهای بلندش کمند (حلقهای برای گرفتن) را از بالا افکند و به آرامی از کاخ خوشمنظره پایین آمد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههای دیگر
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۰ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.