تو دریا بین اگر چشم تو بیناست
که عالم نیست عالم کفک دریاست
خیالست این همه عالم بیندیش
مبین آخر خیالی را از این پیش
تو یا دیوانه یا آشفته باشی
که چندین در خیالی خفته باشی
تو چو مردان بازی خیالی
شده بالغ چو طفلی در جوالی
پری در شیشه دین کار طفل است
که بالغ بی خیال علو و سفل است
هلا بشنو ز اوج عرش اسرار
که نیست ای خواجه اندر دار دیار
هر آن حرفی که دیدی هیچ آمد
ولی در چشم تو پر پیچ آمد
همین حرفی که آن پیچی ندارد
الف بود و الف هیچی ندارد
چه خوانی ابجد این کار چندین
که ابجد راست الف حرف نخستین
الف هیچی ز اول آخرش لا
ز ابجد تا ضظغلا لا و سودا
اگر صد راه گیری ابجد از سر
میان هیچ و لایی مانده بر در
تو میگویی که مرد مرد رستم
برو کز رخش آید کار رستم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این بخش به بررسی خیالات و تصورات انسان میپردازد و بر این نکته تأکید میکند که این دنیا و آنچه در آن وجود دارد، همگی صرفاً خیالاتی زودگذر هستند. او به خواننده یادآور میشود که قدرت بینش واقعی، درک عمیقتری از زندگی و حقیقت دارد و نباید خود را به زنجیر خیالها و تصورات محدود کند. همچنین، او از عجز و ناتوانی در درک معانی عمیقتری که فراتر از الفبا هستند، سخن میگوید و به این نتیجه میرسد که انسان باید از قید و بند تأثیرات سطحی رها شود تا به حقیقت دست یابد.
هوش مصنوعی: اگر چشمان تو از نگاه عمیق و بصیرت برخوردار باشد، دریا را میبینی؛ زیرا آنچه به عنوان عالم میشناسی، در واقع تنها سطحی از دریاست.
هوش مصنوعی: اینهمه عالم که میبینی، در حقیقت خیال است؛ پس در اندیشهات آخر به این خیال توجه نکن، زیرا همهچیز از پیش خیالی بیش نیست.
هوش مصنوعی: تو یا دیوانهای و یا در حال پریشانی، چون در خیالهای زیادی غرق شدهای و از واقعیت دور ماندهای.
هوش مصنوعی: تو همچون مردان دربند خیال و وهم شدهای، و به حالت کودکی درون کیسهای گرفتار هستی.
هوش مصنوعی: انجام کارهای کودکانه و سطحی در امور دینی، به مانند زنی پری در شیشه است و انسانهای بالغ، باید از فکر در عوالم بالاتر و پایینتر رها بوده و به درک عمیقتری برسند.
هوش مصنوعی: ای خواجه، به رازهایی که در اوج عرش وجود دارد گوش کن، زیرا در این دنیا چیزی نیست که در دار و دیار ما قرار داشته باشد.
هوش مصنوعی: هر کلمه و حرفی که به نظر تو بیمعنا و خالی میآید، در واقع در دل تو پر از راز و پیچیدگی است.
هوش مصنوعی: این سخن اشاره به این دارد که حرف «الف» که ساده و بدون پیچیدگی به نظر میرسد، در واقع هیچ معنایی ندارد و به خودی خود چیزی را نشان نمیدهد.
هوش مصنوعی: عبارت «ابجد» که به ترتیب حروف الفبا اشاره دارد، نشاندهندهی یک نوع نظم و ترتیب در بیان چیزهاست. شاعر میگوید وقتی حرف «الف» نخستین حرف است، چه نیازی به خواندن ابجد و باقی حروف است، زیرا همه چیز از همین «الف» شروع میشود. در واقع، او به سادگی و بنیادین بودن «الف» که آغاز هر چیزی است، اشاره میکند.
هوش مصنوعی: الف، یعنی حروف و کلمات، از ابتدا تا انتها به چیزی تبدیل نمیشوند؛ و اگر بخواهیم به ابجد (سیستم حساب حروف) نگاه کنیم، هیچ چیز واقعی از آن به دست نمیآید. این بیان به نوعی از پوچی و بیمعنایی حروف و کلمات اشاره دارد.
هوش مصنوعی: اگر صد راه را از ابتدا تا انتها بر اساس الفبا (ابجد) بگیری، هیچ راهی برای درک و راهیابی نمیماند و در وسط همه چیز، به بیراهی رسیدهای.
هوش مصنوعی: تو میگویی که مردی مثل رستم (رستم، قهرمان افسانهای ایرانی) باید از اسبش (رخش، اسب رستم) کارهایی انجام دهد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.