تا شدم خویگر به رفتن راست

چرخ کجرو به کشتنم برخاست

راست نتوان سوی بلندی رفت

راستی مانع ترقی ماست

کوهرو بین که پشت خم دارد

[...]

مفلسی‌ مردن‌ است‌ بی کم و کاست

هرکه مفلس‌ شد از جهان‌ برخاست

فوق‌ و تحتی گمان مبر کاینجاست

فوق‌وتحت‌اصطلاح‌ماوشماست

محفل و مجلسی اگر باقی است

هست در این محل و الا نیست

گر ترا حشر ساس‌ و کیک‌ هواست

شو بدانجا که شهرشان آنجاست

دوزخی را که گفته‌اند آنجاست

خاصه‌ زین‌ پس که‌ موسم گرماست

با زبان‌ فصیح و منطق راست

ساختمشان چنان که‌ دل‌ می‌خواست

سخنی کز دل سخنور خاست

در دل مستمع نشیند راست

گفتم آن قوم راکه این نه رواست

مردن و زیستن به‌دست خداست

نیکنامی عزیزتر چیزی است

فرخ آن کو به نیکنامی زیست

سر او را به مهر کردم راست

بوسه‌ای‌نیز حق زحمت خواست

گیتی از اوستاد باشد راست

کارگیتی از اوستاد بپاست

با همه ‌علم‌ها برآیی راست

جز به‌ علمی که اوستاش آنجاست

تا که ابزارکار سازد راست

زان‌ فقیران به وام چیزی خواست

علم‌، دریای ژرف گوهر زاست

دل استاد ظرف آن دریاست

شرم داری ز شه که گویی راست

ای‌عجب‌شرمت از خدای کجاست‌؟‌!

ظاهر خوبش را چنان آراست

که تو گفتی فرشته‌ای زیباست

نه غمم از برای خود تنهاست

بیشتر غصه‌ام برای شماست

خنکی‌های قوم لیک بجاست

وز دل سردشان عناد نکاست

گرچه‌زرتشت‌از خراسان خاست

دین زرتشت از خراسان کاست