1. این حکایت ناقص بوده و برخی از ابیات دیده نمی شود آیا بواسطه اشکال در سایت و دریافت متن می باشد یا درج نشده است؟
    لطفاً راهنمائی فرموده تا اگر اشکال در دریافت اینترنتی متن بصورت ناقص می باشد تذکر واضحات ندهم.
    با تشکر از سایت خوب شما

    Comment by امید رضا محبی — آبان ۱۴, ۱۳۹۰ @ ۸:۴۳ ق.ظ

  2. دادی به طرح : تحمیل کردن

    Comment by مهرداد — فروردین ۱۲, ۱۳۹۱ @ ۴:۵۸ ق.ظ

  3. {وز بستر نرمش به خاکستر گرم نشاند}

    همین میان متن زیبا مثل شده است

    Comment by سیاوش — خرداد ۲۹, ۱۳۹۴ @ ۳:۳۹ ق.ظ

  4. به طرح دادن : فروختن جنسی به زور و به قیمت بالاتر به رعایا را به طرح دادن گفته اند اصطلاحی دیوانی است

    Comment by محمد رضا شیخی — مهر ۱۳, ۱۳۹۴ @ ۱۲:۵۲ ب.ظ

  5. در تکمیل حاشیه ی نگاشته شده توسط استاد ارجمند جناب آقای محمدرضا شیخی اضافه می گردد: طرح در لغت به معنای زور و قهر غلبه است. چنانچه سعدی علیه الرحمه می فرماید:
    “خرمای به طرح داده بودند/ جرم بد، از این بتر نباشد.

    متن کامل شعر جناب سعدی علیه الرحمه از این قرار است:

    هر چیز کزان بتر نباشد از مصلحتی به در نباشد
    شری که به خیر باز گردد آن خیر بود که شر نباشد
    احوال برادرم شنیدی فی الجمله تو را خبر نباشد
    خرمای به طرح داده بودند جرم بد از این بتر نباشد
    اطفال و کسان و هم رفیقان خرما بخورند و زر نباشد
    آنگه چه محصلی فرستی آن را که از او بتر نباشد
    چندان بزنندش ای خداوند کز خانه رهش به در نباشد
    خرمای به طرح اگر ببخشد از اهل کرم هدر نباشد
    تا نوبت صبر بود کردیم دیگر چه کنیم اگر نباشد
    آیین وفا و مهربانی در شهر شما مگر نباشد
    در فارس چنین نمک ندیدم در مصر چنین شکر نباشد
    هر شب برود ز چشم سعدی صد قطره که جز گهر نباشد
    ما از سر مهر با تو گفتیم باشد که کسی خبر نباشد

    Comment by شهروز — مهر ۱۳, ۱۳۹۴ @ ۱:۰۳ ب.ظ

  6. بعد از ” صاحبدلی بر او گذر کرد و گفت” باید این تک بیت نوشته شود:
    ماری تو که هرکه را ببینی بزنی
    یا بوم که هر کجا نشینی بکنی

    در ضمن ” گفت از دود دل درویشان” صحیح است که در بالا کلمه ی “دود” از قلم افتاده و بعد از اتمام جمله این بیت باید نوشته شود:
    حذر کن ز درد درونهای ریش
    که ریش درون عاقبت سر کند

    و در پایان این بیت باید اضافه شود:
    چنانکه دست به دست آمدست ملک به ما
    به دست های دگر هم چنین بخواهد رفت

    Comment by حمیدرضا ابراهیمی — دی ۲۷, ۱۳۹۴ @ ۱۲:۲۴ ق.ظ

  7. با سلام خدمت عزیزان و سعدی دوستان،
    بعد اولین بیتی که در این حکایت امده یعنی
    زورت ار پیش می‌رود با ما
    با خداوند غیب دان نرود

    یک بیت حذف شده است که به عرض می رسد. ان بیت چنین است:

    زورمندی مکن بر اهل زمین
    تا دعائی بر اسمان نرود

    Comment by ساسانی — مهر ۱۳, ۱۳۹۶ @ ۸:۲۷ ب.ظ

  8. قبل از بیت «به هم بر مکن تا توانی دلی ….»
    بیت «حذر کن ز درد درونهای ریش ….. که ریش درون عاقبت سر کند»
    جا افتاده است.

    Comment by کاظم رمضانیان — دی ۱۴, ۱۳۹۶ @ ۸:۵۴ ق.ظ

  9. منظور از طرح یعنی کم فروشی یعنی از درویشان ارزان می خرید و و در فروش مقداری از آن کم می کرد

    Comment by هیچامد — اردیبهشت ۲۲, ۱۳۹۷ @ ۵:۵۲ ب.ظ

  10. سلام..گلستان در گنجور خیلی جاهاش از متن اصلی دوره

    ظالمی را حکایت کنند که هیزم درو یشان خر یدی به حیف و توانگران را دادی به طرح.صاحب دلی بر او
    گذشت و گفت
    ماری تو که هر که را ببینی،بزنی ؟
    یا بوم که هر کجا نشینی ، بکَنی ؟
    زورت ار پیش می رود با ما
    با خداوند غیب دان نرود

    زورمندی مکن بر اهل زمین
    تادعایی بر آسمان نرود

    حاکم از این سخن برنجید و روی از نصیحت او در هم کشید و بر او التفاتی نکرد،اَخَذَتهُ العِزَّهُ بالاِثمِ
    تا شبی آتش مَطبَخ در انبار هیزمش افتاد و سایر املاکش بسوخت و از بستر نرمش، به خاکستر گرم نشاند
    اتّفاقاً، همان شخص ، در گذار بود و شنید که با یاران می گفت : ندانم این آتش ، از کجا در انبار هیزم افتاد.گفت
    از دود دل درویشان حذر کن ز دودِ درون های ریش که ریش‌درون عاقبت سر کند
    به هم بر مکن تا توانی دلی
    که آهی جهانی به هم برکند

    بر تاج کیخسرو شنیدم که نبشته بود

    چه سال های فراوان و عـمر های دراز
    که خلق بر سرِ ما بر زمین بخواهد رفت

    چنان که دست به دست آمدست مُلک به ما
    بــه دست های دگر همچنین بخواهد رفت

    معانی
    درویشان= فقیران و محرومین و مستضعفین
    به حیف= با ستم و بی وجدانی
    این جا=با قیمت کم
    طرح=نقشه کشیدن،خدعه،به زور به کسی تحمیل کردن
    بوم=جغد
    التفات =توجه
    اخذته العزه بالاثم=خودخواهی اش او را به گناه کشاند(بقره ۲۰۶)
    مطبخ=آشپزخانه
    دود دل=آه دل
    درون های ریش=دل های زخمی و آزرده
    ریش درون=زخم درون..جراحت دل

    Comment by محمد طهماسبی دهنو(هانا دایی) — دی ۲۵, ۱۳۹۷ @ ۱۰:۵۶ ق.ظ

لطفاً توجه داشته باشید که حاشیه‌ها برای ثبت نظرات شما راجع به همین شعر در نظر گرفته شده‌اند. در صورتی که در متن ثبت شده‌ی شعر در گنجور غلط املایی مشاهده کردید، یا با مقابله با نسخه‌ی چاپی در دسترستان اشتباهاتی یافتید، در مورد این شعر نظر یا احساس خاصی دارید یا مطلب خاصی در مورد آن می‌دانید یا دوست دارید درباره‌ی آن از دیگران چیزی بپرسید یک حاشیه برای آن بنویسید. لطفاً از درج مطالب غیرمرتبط با متن این شعر خاص خودداری فرمایید و حتی‌الامکان سعی کنید متن حاشیه‌ی خود را با حروف فارسی درج کنید (حاشیه‌ها بازبینی خواهند شد و موارد غیرمرتبط و ناقض این نکات حذف می‌شوند).

لطفاً در صورتی که اشتباهات را با استناد به نسخه‌های چاپی گزارش می‌کنید این مسئله را (حتی‌الامکان با ذکر نام مصحح) ذکر نمایید تا بتوانیم بین پیشنهادهای تصحیحی حدسی حاشیه‌گذاران و پیشنهادهای مستند تمایز قایل شویم.

حاشیه بنویسید

* ورود نام و پست الکترونیکی اجباری است، پست الکترونیکی نشان داده نمی‌شود.

خوراک حاشیه‌های این شعر را با این نشانی به خبرخوان خود اضافه کنید.

بستن پنجره