گنجور

التمثّل فی‌القناعة و ترک الحاجة

 
سنایی
سنایی » حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه » الباب التاسع فیالحکمة والامثال و مثالب شعراء‌المدّعین ومذّمة‌الاطباء والمنجّمین
 

بود بقراط را خُمی مسکن

بودش آن خُم به جای پیراهن

روزی از اتفاق سرما یافت

از سوی خم به سوی دشت شتافت

پادشاه زمان برو بگذشت

دیدش او را چنان برهنه به دشت

شد برِ او فراز و گفت ای تن

کر بخواهی سبک سه حاجه ز من

هر سه حالی روا کنم تو بخواه

که منم بر زمانه شاهنشاه

گفت بقراط حاجت اوّل

عمام هست یک به یک به خلل

گنهم محو کن بیامرزم

کز گرانی چو کوه البرزم

گفت ویحک خدای بتواند

مزد بدهد گناه بستاند

گفت برگوی حاجت دومین

که منم پادشاه روی زمین

گفت پیرم مرا جوان گردان

عجز و ضعف از نهاد من بستان

گفت این از خدای باید خواست

از من این خواستن نیاید راست

زود پیش آر حاجت سومین

از من این آرزو مخواه چنین

گفت روزی من فزون گردان

جانم از چنگ مرگ باز رهان

گفت این نیز کرد نتوانم

مَلِکم بر جهان نه یزدانم

گفت برتر شو از برِ خورشید

که رطب خیره بار نارد بید

حاجت از کردگار خواهم من

وز تو حالی بدو پناهم من

تو چو من عاجزی و مجبوری

وز بزرگی و برتری دوری

برتری مر خدای را زیباست

که به ملکت همیشه بی‌همتاست

یارب ای سیّدی به حق رسول

دور گردان دل مرا ز فضول

ای خداوند فرد بی‌همتا

جسم را همچو اسم بخش سنا

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

برای معرفی آهنگهایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است اینجا کلیک کنید.

حاشیه‌ها

تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

ناشناس نوشته:

حکیم ابوالمجد مجدودبن ادم سنایی غزنوی رحمه الله علیه شاعر و شیفته ای از غزنه,,مربی ادبی مولوی بود ,,عطار روح بود و سنایی دو چشم او,,,,ما از پی عطاروسنایی امده ایم,,,,,,,
ستار حیدری سورشجانی,

نجمه برناس نوشته:

این حکایت در مصیبت نامه عطار آمده است امابه دیوانه ای نسبت داده شده است .

نجمه برناس نوشته:

نکته دیگر اینکه در بیت ششم شعر اشتباه نوشتاری وجود دارد .
مصرع دوم : عملم هست یک به یک به خلل اشتباهاً نوشته شده است عمام

کانال رسمی گنجور در تلگرام