گنجور

غزل شمارهٔ ۱۹۴۸

 
مولوی
مولوی » دیوان شمس » غزلیات
 

بانگ آید هر زمانی زین رواق آبگون

آیت انا بنیناها و انا موسعون

کی شنود این بانگ را بی‌گوش ظاهر دم به دم

تایبون العابدون الحامدون السایحون

نردبان حاصل کنید از ذی المعارج برروید

تعرج الروح الیه و الملایک اجمعون

کی تراشد نردبان چرخ نجار خیال

ساخت معراجش ید کل الینا راجعون

تا تراشیده نگردی تو به تیشه صبر و شکر

لایلقیها فرو می خوان و الاالصابرون

بنگر این تیشه به دست کیست خوش تسلیم شو

چون گره مستیز با تیشه که نحن الغالبون

پایه‌ای چند ار برآیی باشی اصحاب الیمین

ور رسی بر بام خود السابقون السابقون

گر ز صوفی خانه گردونی ای صوفی برآ

و اندرآ اندر صف انا لنحن الصافون

ور فقیری کوس تم الفقر فهو الله بزن

ور فقیهی پاک باش از انهم لا یفقهون

گر چو نونی در رکوع و چون قلم اندر سجود

پس تو چون نون و قلم پیوند با مایسطرون

چشم شوخ سوف یبصر باش پیش از یبصرون

چو مداهن نرم سازی چیست پیش یدهنون

چون درخت سدره بیخ آور شو از لا ریب فیه

تا نلرزد شاخ و برگت از دم ریب المنون

بنگر آن باغ سیه گشته ز طاف طایف

مکر ایشان باغ ایشان سوخته هم نایمون

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مثمن محذوف) | شعرهای مشابه (وزن و قافیه) | منبع اولیه: ویکی‌درج | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

برای معرفی آهنگهایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است اینجا کلیک کنید.

حاشیه‌ها

تا به حال ۱۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

نازبانو نوشته:

دریای علم و حکمت وعرفان و عشق ، مزین به واژه هـای زرین قران

شمس الحق نوشته:

جناب خراسانی درود بر شما !
جای حضرتعالی و علوم عظیم قرانی شماست اینجا ، بفرمایید مستفیض فرمایید .
بعد التحریر :
درخصوص حاج ملا هادی سبزواری عرایضی تقدیم کردم ، بی ادب نیستم ! گنجور قابل ندانست .
عرض احترام و ادب

ناباور نوشته:

آقای شمس الحق گرامی
فرمودید علوم عظیم
خواهش میکنم از این علوم عظیم برای ما هم شرح دهید
بنده که سالها مشغول خواندن این کتاب بوده ام
علمی چندان نمی یابم
مگر دعوت خلق به اطاعت و تهییج به کشتار کافران و البته
چند همسری و…….
چه خوشحال میشوم که این گمراه را کمی ارشاد فرمایید
و از این علوم صحبت بفرمایید
با تشکر

شمس الحق نوشته:

جناب ناباور
انشاءالله جناب خراسانی قبول زحمت بفرمایند و علوم قرانی ایشان را ملاحظه خواهید فرمود .
تصور میکنم سوء تفاهمی میان بنده و حضرتعالی وجود دارد ، مقصود از علوم قرانی علومیست که برای درک مفاهیم مندرج در قران لازم است ، بدیهیست که قران کتاب علمی نیست دوست عزیز .

ناباور نوشته:

ممنونم جناب شمس الحق
سوء تفاهم برطرف شد.

مجتبی خراسانی نوشته:

بسم الله الرحمن الرحیم
الحمدلله رب العالمین و الصلوة و السلام علی سید الاولین و الاخرین محمد و علی و آلهما الطیبین الطاهرین
اما بعد؛ سلام بر استاد شمس الحق بزرگوار، شما نسبت به تلمیذ و شاگرد خود مرحمت و لطف دارید، در محضرتان درس پس می دهم؛ گزافه گویی، پریشان گویی، اطناب و سخن بی معنی حقیر را ببخشید.
به جان عالم هستی، که از او عرفان و شور و عشق معرفت خیزد و به عارفان و دل سوختگان جان بخشد. تجسم عینی حق، انسان کامل، از انبیا برتر، که فرمود: «انا عبد من عبید محمد» نور مصطفی، جان و نفس و جانشین محمد (ص) قرآن ناطق، امام الکل فی الکل، مولای متقیان امیر مؤمنان علی «علیه السلام»
علی عالی اعلا که ز بیم سخطش / روح از کالبد عالم امکان خیزد
گر به خاری نگرد یک نظر از رحمت خویش / از بن خار دو صد روضۀ رضوان خیزد
غدیر خم نزدیک است، نخست به شما استاد گران قدر و سایر بزرگواران گنجور تبریک و تهنیت عرض می کنم.
۷ و ۸ مهر، به ترتیب روز بزرگ داشت شمس تبریزی و مولوی، این دو نادرۀ عرفان و ادب فارسی است، گرامی می داریم.
شیخ بهائی می فرماید:
من نمی گویم که آن عالیجناب / هست پیغمبر، ولی دارد کتاب
فیض کاشانی می فرماید:
کردم از روی بصیرت پیروی / شش کتاب مثنوی معنوی
جمع کردم از برای سالکان / تا که زاد راه برگیرند از آن
جلال الدین می فرماید:
شمس تبریزی که نور مطلق است / آفتاب است و ز انوار حق است
افلاکی از سلطان ولد نقل می کند، که شمس تبریزی می فرمود: «من کودک بودم خدا را می دیدم، ملک را می دیدم و مغیبات اعلی و اسفل را مشاهده می کردم، گمان می بردم که همۀ مردمان مانند من می بینند و بعد معلوم شد که نمی دیده اند.»
شمس در مقالات از دانش و ادب جلال الدین چنان وصف می کند: «صد سال بکوشم ده یک علم و هنر او نتوانم حاصل کردن، و آن را نادانسته انگاشته است و چنان می پندارد خود را پیش من وقت استماع، که بچۀ دو ساله پیش پدر یا همچو نو مسلمان که هیچ از مسلمانی نشنیده باشد.»
جلال الدین می فرماید: (مکتوب جلال الدین به فرزند و همراهان او برای بازگرداندن شمس تبریزی)
بروید ای حریفان بکشید یار ما را / بمن آورید آخر صنم گریز پا را
بترانه های شیرین، ببهانه های رنگین / بکشید سوی خانه مه خوب خوش لقا را
و گر او بوعده گوید که دم دگر بیایم / همه وعد و مکر باشد بفریبد او شما را
دم سخت گرم دارد که بجادوئی و افسون / بزند گره بر آب او و ببندد او هوا را
بمبارکی و شادی چو نگار من در آید / بنشین نظاره میکن تو عجایب خدا را
چو جمال او بتابد چه بود جمال خوبان / رخ همچو آفتابش بکشد چراغها را
برو ای دل سبک پر بیمن بدلبر من / برسان سلام و خدمت تو عقیق بی بهارا

ناشناس ناشناس نوشته:

آنگونه که افلاکی روایت کرده است، شمس تبریزی این نور مطلق ، این آفتاب ، این صنم گریزپا، این مه خوب خوش لقا این نگار و عقیق بی بهای جلال الدین، از کودکی به روان پریشی دچار بوده است و بی گمان همگام با بالا رفتن زاد بیماری او نیز رو به وخامت نهاده بوده است، و البته خداوند آگاه تراست.

مجتبی خراسانی نوشته:

بسم الله الرحمن الرحیم
بیت اول، انا بنیناها و انا موسعون
«ما آسمان را با قدرتى بنا کردیم که با هیچ مقیاسى توصیف و اندازه گیرى نمى شود» ذاریات، آیۀ ۴۷
بیت دوم، تایبون العابدون الحامدون السایحون
«توبه کنندگانند، پرستندگانند، ستایندگانند، روزه دارانند» توبة ، آیۀ ۱۱۲
بیت سوم، ذی المعارج: صاحب درجات / تعرج الروح الیه و الملایک اجمعون
«فرشتگان و روح به سوى او بالا مى روند» معارج، آیۀ ۴
بیت چهار، کل الینا راجعون
«همه به سوى ما باز می گردند» انبیاء، آیۀ ۹۳
بیت پنجم، یلقاها الا الصابرون
«پاداش خدا بهتر است و جز شکیبایان آن را نیابند»قصص، آیۀ ۸۰
بیت ششم، نحن الغالبون
«ما حتما پیروزیم» شعراء، آیۀ ۴۴
بیت هفتم، السابقون السابقون
«سبقت گیرندگان، پیشگامان» واقعة، آیۀ ۱۰
بیت هشتم، انا لنحن الصافون
«ما همگى (براى اطاعت فرمان خداوند) به صف ایستاده ایم» صافات، آیۀ ۱۶۵
بیت نهم، تم الفقر فهو الله: هرگاه فقر به کمال رسید به خدا منتهی می شود.
لا یفقهون
«قدرت درک ندارند» توبة، آیۀ ۸۷
بیت دهم، مایسطرون (ن والقلم و ما یسطرون)
«آن چه مى ‏نویسند» قلم، آیۀ ۱
بیت یازدهم، سوف یبصر: خواهید دید / یبصرون: ببینند / مداهن: چرب زبان / یدهنون: «نرمى نمایند»قلم، آیۀ ۹
بیت دوازدهم، لا ریب فیه
«در آن هیچ شکی نیست» بقرة، آیۀ ۲
ریب المنون
«انتظار مرگ» طور، آیۀ ۳۰
بیت سیزدهم، هم نایمون
«در خواب هستند» اعراف، آیۀ ۹۷
پوزش از پریشان درج کردن!
بمنه و کرمه
چهارشنبه - ۸ مهر ۱۳۹۴، الأربعاء - ١٦ ذوالحجه ١٤٣٦

مجتبی خراسانی نوشته:

ناشناس
بله، الله اعلم بالصواب!
حقیر متاسفانه کمی تلخ زبان هستم، البته در گنجور پیش نیامده مرتکب آن شوم، زیبنده است ادب و احترام را پیشه کنیم.
مشعوف، موید باشید.

ناشناس ناشناس نوشته:

جناب خراسانی
حقیر مرتکب هیچ گونه اسایه ادب یا بی احترامی نشده است.
گمان می برم کسی که از کودکی خدارا میدیده و بر زیروزبر عالم علم داشته است استغفروالله
از پیامبران نیز بالاتر بوده است ور نه مصداق همان است که گفته آمد.

ناباور نوشته:

به جان عالم هستی، که از او عرفان و شور و عشق معرفت خیزد و به عارفان و دل سوختگان جان بخشد. تجسم عینی حق، انسان کامل، از انبیا برتر
جناب شمس الحق مستفیض شدیم از علوم قرآنی
نمیدانستم علی برتر از پیامبران است
کاش یک بلانسبت محمد مینوشت
یا شاید محمد ”ص“ از جرگه ی پیغمبران بیرون است
با
احترام

مسعود سعیدی نوشته:

جنابان ، ناشناس و ناباور
خواهش میکنم سخت نگیرید
غلو در ادبیات فارسی کولاک میکند
اجازه دهید هرکس با عقاید خود اگر چه نادرست خوش باشد
شما نیز برعقاید خود پابیند
زنده و شاد باشید

ناشناس ناشناس نوشته:

جناب سعیدی

گفتگو از اغراق شاعرانه نیست ، سخن از برخی بد آموزیهاست ، واقع گریزی ، خرافه گستری و..

مسعود سعیدی نوشته:

جناب ناشناس ناشناس
راست میگویید
گمان میکردم همه ی خرافات از غلو ها ناشی میشود
ولی گویا تعصب و خشک اندیشی هم ید طولایی دارد
باز هم همت والای شما که ایستاده اید
این حقیر کم جراًت ترم

شمس الحق نوشته:

جناب خراسانی سلام بر شما
مرحمت فرمودید به درخواست حقیر پاسخ مثبت عنایت کردید و برخی از فرمایشات شما در بارۀ شمس تبریزی ، اگرچه منقول از افلاکی و لابد از مناقب است ، اما برایم تازگی داشت که گذشت زمان و ضعف حافظه ناشی از پیری عامل آنست ، بسیار متشکرم و یک سپاسگزاری مخصوص بخاطر خویشتنداری که امیدوارم مستدام باشد و ماجرای حاشیه فیض کاشانی همان یک بار هم زیاده بود . یقین و ایمان عشق را مانند است ، باید به تنهایی دنبال کرد و یافتش ، آقایان چندانکه مقالاتشان نشان میدهد ، همگان تحصیل کرده و صاحبنظرند و اختلافات هم همیشه و همه جا وجود دارد ، اما روز عید است و مبارک است بر شما و بر همگان ، انشاءالله

جلال الدین نوشته:

سلام
با تشکر از ارجاعات جناب خراسانی به قران .
تفسیر این غزل شگفت انگیز به همراه آیات اشاره شده را در برنامه ی ۶۱۱ گنج حضور ببینید، اگر از تلفن همراه استفاده می کنید کافیست روی نام بنده کلیک نموده و به صفحه ی مورد نظر هدایت شوید، در غیر اینصورت از گوگل کمک بگیرید.

کانال رسمی گنجور در تلگرام