گنجور

شمارهٔ ۳۱۴ - در شکایت از روزگار

 
خاقانی
خاقانی » دیوان اشعار » قطعات
 

اهل دلی ز اهل روزگار نیابی

انس طلب چون کنی که یار نیابی

گر دگری ز اتفاق هم‌نفسی یافت

چون تو بجوئی به اختیار نیابی

خوش نفسی نیست بی‌گرانی کامروز

نافهٔ بی ثرب در تتار نیابی

آینهٔ خاک تیره کار چه بینی

ز آینهٔ تیره نور کار نیابی

روز وفا آفتاب زرد گذشته است

شب خوشی از لطف روزگار نیابی

نقطهٔ کاری کناره کن که زره را

ساز جز از نقطهٔ کنار نیابی

بر سر بازار دهر خاک چه بیزی

کآخر ازین خاک جز غبار نیابی

دهر همانا که خاکبیزتر از توست

زآنکه دو نقدش به یک عیار نیابی

بگذر ازین آبگون پلی که فلک راست

کب کرم را در او گذار نیابی

قاعده عمر زیر گنبد بی‌آب

گنبد آب است کاستوار نیابی

دست طمع کفچه چون کنی که به هردم

طعمی ازین چرخ کاسه‌وار نیابی

چرخ تهی کز پی فریب تو جنبد

کاسهٔ یوزه است کش قرار نیابی

کشت کرم را نه خوشه ماند و نه دانه

کاهی ازین دو به کشت‌زار نیابی

خاک جگر تشنه را ز کاس کریمان

از نم جرعه امیدوار نیابی

جرعه بود یادگار کاس و بر این خاک

بوئی از آن جرعه یادگار نیابی

یاد تو خاقانیا ز داد چه سود است

کز ستم دهر زینهار نیابی

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | وزن: مفتعلن فاعلات مفتعلن فع (منسرح مثمن مطوی منحور) | شعرهای مشابه (وزن و قافیه) | منبع اولیه: ویکی‌درج | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

برای معرفی آهنگهایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است اینجا کلیک کنید.

حاشیه‌ها

تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

رسته نوشته:

این اشعار در دبوان چاپی در بخش قصاید کوچک به صورت قصیده های جداگانه آمده اند و شایسته است که آن ها را بر اساس ردیف و قافیه تفکیک کنید. برای جدا کردن می توانید مصرع اول ( مطلع) هر یک را به عنوان قصیده استفاده بکنید. به هر حا ل این اشعار نمی تواند جزو قطعات باشد.

رسته نوشته:

پیشنهاد

قصیده ی اول
با عنوان
” اهل دلی ز اهل روزگار نیابی”
از بیت ۱ تا ۱۶

قصیده ی دوم

با عنوان : ” گر از غم خلاصی طلب کردمی”

از بیت ۱۷ تا ۲۷ ( خود یک غزل بسیار معروفی است)
بیت ۱۹
غلط : بناب
درست : بنات

قصیده سوم

“گر دیده یک اهل دیده بودی”
از بیت ۲۸ تا ۳۹ ( در واقع یک غزل است)

قصیده چهارم

” اهل بایستی که جان افشاندمی”
از بیت ۴۰ تا ۵۰ ( که خود غزل بسیار معروفی بوده است)

قصیده ی پنجم
” گر به دل آزاد بودمی چه غمستی ”
از بیت ۵۱ تا ۶۱

غزل ششم
” ای چرخ لاجوردی بس بوالعجب نمائی ”
از بیت ۶۲ تا ۷۱

پاسخ: با تشکر از شما، ضمن تصحیح غلط اعلام شده، در سازماندهی مجدد قطعات اشعار مورد اشاره در (علاوه بر این تکه) قالب این قطعه/قصیده‌ها تقسیم‌بندی شد:
http://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghetekh/sh343
http://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghetekh/sh327
http://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghetekh/sh345
http://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghetekh/sh317
http://ganjoor.net/khaghani/divankh/ghetekh/sh310
درباره‌ی دسته‌بندی ترجیح داده شد با توجه به سایر مشکلات حل نشده‌ی موجود، فعلاً از ایجاد دسته‌ی جدید یا انتقال اشعار از یک دسته به دسته‌ی دیگر خودداری شود.

کانال رسمی گنجور در تلگرام